Recent in de categorie Burgerschap

Salman Rushdie over pluriform burgerschap

| 0 reacties
Salman Rushdie pleit voor "open" waarden die de gemeenschappen verbinden:

Salman.jpgIf we are to build a plural society on the foundation of what unites us, we must face up to what divides. But the questions of core freedoms and primary loyalties can't be ducked. No society, no matter how tolerant, can expect to thrive if its citizens don't prize what their citizenship means -- if, when asked what they stand for as Frenchmen, as Indians, as Britons, they cannot give clear replies.

Over het multiculturalisme, dat niet in staat is groepen te verenigen:

Multiculturalism has all too often become mere cultural relativism, a much less defensible proposition, under cover of which much that is reactionary and oppressive -- of women, for example -- can be justified.

Met name het terugtrekken van minderheden binnen een "pure" variant van hun cultuur is levensgevaarlijk voor de sociale cohesie van een samenleving:

"So it is important to make a distinction between multifaceted culture and multiculturalism. In the age of mass migration and the internet, cultural plurality is an irreversible fact; like it or dislike it, it's where we live, and the dream of a pure monoculture is at best an unattainable, nostalgic fantasy and at worst a life-threatening menace -- when ideas of purity (racial purity, religious purity, cultural purity) turn into programmes of "ethnic cleansing" (...) or when Islamic ideologues drive young people to die in the service of "pure" faith, unadulterated by compassion or doubt. "Purity" is a slogan that leads to segregations and explosions. Let us have no more of it. A little more impurity, please; a little less cleanliness; a little more dirt. We'll all sleep easier in our beds."

Verschenen in The London Times.

Verschil republiek en democratie

| 0 reacties
Willem Magerman van de Belgische Republikeinse Kring weet het helder te verwoorden:

De democratie gaat er van uit dat wat goed is voor een individu ook goed is voor al zijn « gelijken », voetstoots aannemend dat alle « gelijken » samen spontaan een gemeenschap vormen (zoals in de stadstaat Athene uit de Oudheid). De democratie houdt verschillen in stand en beschouwt ze als een waarde op zich. De democratie steunt op individualisme.

De Republiek daarentegen eist van het individu dat hij, van zodra hij actief is in de openbare sfeer, zichzelf beschouwt als een burger (citoyen) die voor ogen houdt dat wat goed is voor alle burgers ook goed is voor hem. Niets is definitief verworven, het algemeen belang belichaamd door de Staat is permanent in opbouw en is een bouwwerk waartoe ieder burger zijn steentje moet bijdragen. De Republiek steunt op burgerzin.


Op. cit. van blog Johan Caenen

Polyculturalisme

| 0 reacties
Velen zoeken naar een overkoepelende cultuur die alle burgers kan verenigen.

Uitgangspunt daarbij zijn de mensenrechten. Daarvoor moet ook de meerderheidscultuur wijken. De natie wordt opgedeeld in talloze individuele identiteiten - vaak een mix van verschillende culturen - die gebonden zijn aan het credo van de gelijkheid.

Geen enkele cultuur staat dus meer op zichzelf en kan op basis van gemeenschappelijke waarden rechten claimen. Dat geldt alleen nog maar voor "polyculturele" individuen.

Het "polyculturalisme" lijkt daarmee het multiculturalisme te vervangen. Burgers horen bij een grotere, (inter)nationale eenheid die geen culturele rechten of gemeenschappelijke identiteiten meer erkent. Daarvoor in de plaatst komen garanties voor de vrijheid van in wezen kosmopolitische individuen.

"What this appears to mean is that the idea we may all belong to particular ethnic groups, traditions or religions is no longer acceptable. Instead, we must all somehow develop 'mix and match' cultural identities..." (Melanie Phillips)

Burgerschap en levenskunst

| 0 reacties
De positieve psychologie kan ons leren tevreden en gelukkig te zijn met wat we hebben en op een goede manier te streven naar meer voldoening en geluk.

Ruut Veenhoven leidt een interessant onderzoek op de Erasmus Universiteit in Rotterdam. Hij bestudeert het gevoel van geluk in verschillende landen en stelsels en probeert daaruit conclusies te trekken voor de optimale voorwaarden voor menselijk geluk.

Veenhoven heeft met zijn medewerkers een World Database of Happiness samengesteld met 8.000 onderzoeksresultaten uit 140 landen.

Politici en bestuurders die graag luisteren naar de wensen van hun kiezers moeten nu opletten.

De allerbelangrijkste indicator voor geluk is welvaart. Welvarende landen zijn over het algemeen gelukkiger dan arme landen.

Echter, ook de immateriële omstandigheden waarin men leeft, kunnen het geluk gunstig beïnvloeden.

Dergelijke positieve omstandigheden zijn:
1. een homogene, vreedzame cultuur;
2. de aanwezigheid van politieke en economische vrijheden;
3. een traditie van democratie en goed bestuur.

Met name Scandinavische landen scoren hierop hoog. Dergelijke immateriële omstandigheden leiden tevens tot de meeste welvaart, dus dat komt mooi uit.

Ook Zwitserland heeft gunstige omstandigheden voor burgerlijk geluk. Het is opvallend dat de gelukkigste mensen wonen in kantons met de meest directe vormen van democratie, bijvoorbeeld de meeste referenda.


Journal of Happiness Studies. An Interdisciplinary Forum on Subjective Well-Being (Kluwer)

Artikel: Arts of Living (PDF) > Art-of-living is a classical notion in philosophy that is currently receiving renewed interest. Art-of-living refers to a kind of self-direction with a view to the good life. This paper surveys modern philosophical thought on this subject.

Burgerschap, moraal en geschiedenis

| 0 reacties
Je eigen geschiedenis onder ogen zien en ervan leren is essentieel voor de ontwikkeling van een beter burgerschap.

Facing History and Ourselves

Het verleden kan je veel leren over het belang van mensenrechten, democratie en vrijheid.

Gelukkig is op het internet veel te vinden over geschiedenis en burgerschap. Wat je niet op school leert, kan je opzoeken op het web.

Nieuw burgerschap
Gedeeld burgerschap in de multiculturele samenleving (PDF)
Multicultureel burgerschap. Voorbij integratie, assimilatie, segregatie en marginalisatie
Identiteit en burgerschap (PDF)
Burgerschap (PDF)
Burgerschap en morele educatie in de pluralistische samenleving (PDF)

Een gemankeerde republiek

| 0 reacties

Artikel 50 van de Grondwet is een republikeinse erfenis; het artikel dat het dichtst in de buurt komt van de volkssoevereiniteit (de Nederlande politieke traditie heeft het volk nooit echte soevereiniteit willen verlenen).


Het artikel luidt:


De Staten-Generaal vertegenwoordigen het gehele Nederlandse volk.


"Deze bepaling is op zich via de Staatsregeling voor het Bataafse volk uit 1798 terug te voeren tot de Franse constitutie uit 1791, waarin staat de vertegenwoordigers 'la Nation entière' vertegenwoordigen." (R.A. Koole)


Artikel 50 vertegenwoordigt de republikeinse traditie van de ene, ondeelbare natie; het primaat van de politiek (republiek) over het geloof en de onverlichte traditie. Deze opvatting gaat terug op Baruch Spinoza. Het land dat deze republikeinse lijn volgt is Frankrijk.


Dit is het tegendeel van de neutrale, pluriforme natie van de liberale politieke filosoof Locke. De Verenigde Staten zijn in grote mate beïnvloed door Locke; het is de eerste multiculturele republiek ter wereld.


Beide seculiere opvattingen staan tegenwoordig onder druk. Pure religies zijn in opkomst en voeden onverdraagzame, gewelddadige bewegingen die zich tegen de liberale en/of republikeins-democratische staat richten.


In Nederland is artikel 50 in het ongerede geraakt. Het parlement als geheel is nimmer zwakker geweest dan tegenwoordig. Alles staat of valt bij het pluriforme partijensysteem dat zich echter ook in een grote crisis bevindt. Er is geen enkel publiek gezag dat het volk als geheel kan vertegenwoordigen. Het vertrouwen in de politiek is dan ook zeer laag.


Politiek als de kunst van de republiek

| 0 reacties
Politiek filosoof Maurizio Viroli noemt het "burgerlijke humanisme" (civic humanism) van de vijftiende eeuw in Italië het hoogtepunt in het aanzien van de politiek.

In die tijd was de politiek de kunst van de republiek.

romeinen.jpgDe burgerlijke variant van het republikanisme was gebaseerd op een besef van burgerlijke deugden en plichten, en direct geïnspireerd door de Atheense democratie van Aristoteles.

Volgens deze filosofie was de staatsman een corrupte dienaar van de macht en de burgerman die de gemeenschap diende het toonbeeld van publieke deugd.

In de republikeinse theorievorming wordt de laatste tijd teruggegrepen op dit klassieke burgerlijke humanisme. Met name de opvatting dat de ware burger de gemeenschap dient wordt afgezet tegen de post-moderne nadruk op de vrijblijvendheid van het burgerschap.

De oude opvatting van de gemeenschap (afkomstig van de Romeinse Republiek) was minder vrijblijvend. De gemeenschap was gegrondvest in rechtvaardigheid. De burgers toonden respect voor elkaar en voor de wet en verdedigden daarmee hun vrijheden tegen de arrogantie van de macht.

Over dit archief

Deze pagina is een archief van recente berichten in de Burgerschap categorie.

Bataafse Republiek is de vorige categorie.

Democratie is de volgende categorie.

De nieuwste berichten zijn te vinden op de hoofdpagina of kijk in de archieven om alle berichten te zien.

augustus 2010

Zo   Ma   Di   Wo   Do   Vr   Za
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 31